کارنامه ابزارهاي نوين تامين مالي
تاریخ انتشار : 1404/07/01
دنياياقتصاد : روز گذشته، بانک مرکزي آخرين وضعيت ابزارهاي جديد تامين مالي بانک مرکزي را گزارش کرد. بر اين اساس، از زمان آغاز به کار اوراق گواهي اعتبار مولد (گام)، اين ابزار بيش از ۱۰۳ هزارميليارد تومان از نيازهاي مالي بنگاههاي اقتصادي را تامين کرده است. همچنين، در سال جاري، برات الکترونيکي زنجيره توليد حدود ۱۱.۳ هزارميليارد تومان منابع مالي را در اختيار واحدهاي توليدي قرار داده است. در مجموع، از ابتداي اجرايي شدن اين ابزارها تاکنون، ۱۱۴ هزارميليارد تومان تامين مالي براي بنگاهها فراهم شده است. اين اقدامات با هدف تقويت جريان سرمايه در گردش و پشتيباني از بخش توليد انجام شده است.
بانک مرکزي با هدف تقويت حمايت از بنگاههاي اقتصادي و بهبود دسترسي آنها به منابع مالي، توسعه ابزارهاي تامين مالي زنجيره توليد را به عنوان يکي از اولويتهاي اصلي خود در دستور کار قرار داده است. اين رويکرد با تمرکز بر بهينهسازي جريان سرمايه در گردش در زنجيرههاي توليدي، به کاهش محدوديتهاي مالي بنگاهها، بهويژه واحدهاي کوچک و متوسط، کمک کرده و از انحراف منابع اعتباري جلوگيري ميکند. همچنين، اين روش با ارتقاي دقت در تخصيص تسهيلات، کاهش فشار بر شبکه بانکي و بهبود سلامت مالي بانکها، به تعادل ترازنامههاي بانکي نيز کمک ميکند. بررسيها نشان ميدهد که بانک مرکزي براي تحقق اين اهداف از ابزارهاي متنوعي استفاده کرده است.
اين ابزارها شامل گواهي اعتبار مولد (گام)، برات الکترونيکي زنجيره توليد، پذيرش مطالبات قراردادي (فاکتورينگ) و کارت رفاهي متصل به اوراق گام است. از زمان اجرايي شدن اوراق گواهي اعتبار مولد، اين ابزار توانسته است بيش از ۱۰۳ هزارميليارد تومان از نيازهاي مالي بنگاههاي اقتصادي را تامين کند. همچنين، در سال جاري، برات الکترونيکي زنجيره توليد حدود ۱۱.۳ هزارميليارد تومان تامين مالي را تسهيل کرده است. در مجموع، اين ابزارها از ابتداي راهاندازي تاکنون بيش از ۱۱۴ هزارميليارد تومان منابع مالي به بنگاهها اختصاص دادهاند. به عقيده کارشناسان اين اقدامات علاوه بر تقويت توان توليدي بنگاهها، به هدايت هدفمند اعتبارات، زمينهساز شفافيت بيشتر در جريانهاي مالي و بهبود کارآيي سياستهاي اعتباري کشور نيز کمک کرده است.
افزايش سهبرابري اوراق گام در تامين مالي توليد
بانک مرکزي جمهوري اسلامي ايران با هدف تامين سرمايه در گردش واحدهاي توليدي و هدايت منابع به سمت فعاليتهاي مولد، اوراق گواهي اعتبار مولد (گام) را طراحي و اجرايي کرده است. اين ابزار، بهعنوان يکي از روشهاي کليدي تامين مالي زنجيره توليد، در بخشهاي متنوعي از جمله خودروسازي، لوازم خانگي، صنايع غذايي، داروسازي، بازرگاني، فلزات اساسي و ساير صنايع به کار گرفته شده و تاکنون بيش از 103 هزارميليارد تومان از نيازهاي مالي بنگاههاي اقتصادي را تامين کرده است. بررسيها نشان ميدهد از نيمه دوم سال گذشته، صدور اوراق گام شتاب چشمگيري يافته است. در سال جاري، تا تاريخ 27 شهريور، عملکرد اين ابزار با رشدي قابلتوجه از 29.7 هزارميليارد ريال در دوره مشابه سال قبل به 97.2 هزارميليارد ريال رسيده که نشاندهنده افزايش حدود سه برابري است.
گزارش عملکرد برات الکترونيکي زنجيره توليد
برات الکترونيکي زنجيره توليد، بهعنوان ابزاري کارآمد براي هدايت هدفمند اعتبارات و تسهيل تامين مالي بنگاههاي اقتصادي، از اسفندماه 1403 بهطور رسمي اجرايي شده است. اين ابزار که قابليت انتقال در زنجيره توليد و تنزيل در شبکه بانکي را دارد، تاکنون توسط هشت بانک شامل صادرات ايران، سپه، صنعت و معدن، تجارت، ملي ايران، ملت، رفاه کارگران و پارسيان بهکار گرفته شده است. عملکرد اين ابزار در سال جاري تاکنون به 113.4هزارميليارد ريال رسيده و در صنايع متنوعي از جمله خودروسازي، دام و طيور، فولاد، لوازم خانگي، نساجي، کاغذ و پلاستيک مورد استفاده قرار گرفته است.
بانک مرکزي با هدف تقويت شفافيت و کارآيي در تامين مالي، امکان استفاده از برات الکترونيکي براي تسويه اعتباري معاملات در اتاق پاياپاي بورس کالاي ايران را فراهم کرده است. تاکنون حدود 11 هزارميليارد ريال از اين طريق براي تسويه معاملات بورسي بهکار رفته است. اين ابزار به خريداران امکان ميدهد بهصورت اعتباري از بورس کالا خريد کنند، درحاليکه فروشندگان ميتوانند برات دريافتي را تا سررسيد نگه دارند، به ديگر فروشندگان منتقل کنند يا براي تامين نقدينگي در بانک تنزيل نمايند. اين مکانيسم، تامين مالي بنگاهها را در بستري شفاف و مبتني بر جريان واقعي کالا و خدمات پيش ميبرد و از انحراف منابع اعتباري جلوگيري ميکند.
